راه و روش عنوان‌نویسی برای وبلاگ‌های خبری

آن اوایل که روزنامه‌ها کم کم در حال شکل گرفتن بودند، خبرنگارها و ویراستارهای اخبار در مقایسه با امروز، دانش محدودی نسبت به فنون خبرنویسی داشتند و اکثر نکات جا افتاده حال حاضر برای آنها ناشناخته بود. مدت‌ها زمان برد تا سردبیرهای روزنامه‌های معروف فهمیدند که تیترهای خبری را چگونه باید نوشت. فهمیدند که می‌توانند در ساختار کلمات عنوان‌های خبری دست ببرند و به گونه‌ای آن را تغییر دهند که برای خواننده متن، جالب‌تر و کارآمدتر به نظر برسد. حالا با گذشت زمان، وبلاگ‌ها هم پا به عرصه رسانه‌های خبری گذاشته‌اند به حدی که با محبوب‌ترین روزنامه‌های عصر کنونی در حال رقابت هستند. خیلی از روزنامه‌ها هم برای همگام شدن با تکنولوژی، برای خودشان وبلاگ زده‌اند و بخشی از مطالب‌شان را در وبلاگ منتشر می‌کنند.

بزرگ‌ترین نام‌ها در فضای وبلاگ‌های خبری این را می‌دانند که عنوان خبرها، از مهم‌ترین مباحث برای جذب مخاطب به حساب می‌آید. آنها می‌دانند که اولین چیزی که مخاطب به آن توجه می‌کند، همان عنوان خبر است. می‌دانند که عنوان‌نویسی برای وبلاگ‌های خبری راه و رسم خودش را دارد و قوانینی که باید از آنها پیروی کرد تا بتوان از رقبا پیشی گرفت. این موضوع را می‌توان در بین وبلاگ‌های خبری انگلیسی زبان به وضوح مشاهده کرد. با یک نگاه به عنوان‌های وبلاگ‌های خبری مشهور انگلیسی می‌توان دریافت که سردبیر یا ویراستارهای آن وبلاگ‌ها در زمینه عنوان‌نویسی کارشان را خوب بلدند.

این در حالی است که وبلاگ‌های خبری فارسی زبان انگار آشنایی چندانی با قوانین عنوان‌نویسی خبری ندارند. من مدتی است که به عناوین وبلاگ‌های خبری ایرانی دقت می‌کنم. آنچه متوجه شدم این است که سردبیر این وبلاگ‌ها دقت چندانی روی عناوین مقالات وبلاگ ندارند. تقریبا حدود ۹۰ درصد عنوان‌های این وبلاگ‌ها را می‌توان بهتر از آنچه هست نوشت.

همین موضوع سبب شد که به این فکر بیافتم که یک پست را به این بحث اختصاص بدهم. به کمک مطالعاتم در زمینه متون مطبوعاتی و تجربیاتم از وبلاگ‌نویسی و همچنین بررسی عناوین خبری وبلاگ‌های انگلیسی، به نکاتی دست یافتم که می‌توانند به شما در نوشتن عناوین خبری بهتر کمک کنند.

۱- پرهیز از کلمات بیهوده یا تکراری

یکی از توصیه‌ها برای عنوان‌نویسی چه در وبلاگ‌های خبری و چه در وبلاگ‌های حاوی محتوای همیشه سبز این است که از به کار بردن کلمات بیهوده در عنوان پرهیز کنید. شما قرار است با عنوان مطلب خود، مخاطب را راضی کنید که پست شما را بخواند. حالا اگر در عنوان یک راست نروید سر اصل مطلب ممکن است نتوانید توجه مخاطب را جلب کنید. هیچ کس از خواندن عنوان‌های خبری‌ای که بیخود و بی‌جهت طولانی هستند لدت نمی‌برد.

گوگل در صفحه نتایج خودش تعداد محدودی از کاراکترهای عناوین را نشان می‌دهد، پس نباید تیترهای خبری خود را با کلمات اضافی طولانی کنید چون در این صورت ممکن است موضوع اصلی عنوان شما در صفحه نتایج دیده نشود. از این گذشته برای به اشتراک گذاری خبرها در توییتر که محدودیت ۱۴۰ کاراکتری دارد، بهتر است عنوان را تا حد امکان خلاصه بنویسید تا جا برای اضافه کردن عکس و لینک نیز داشته باشید.

برای بسیاری از کلمات و عبارات می‌توانید از نشانه‌هایی مثل دو نقطه یا نقطه ویرگول استفاده کنید. به عنوان مثال، اگر در عنوان شما کلماتی مثل ولی یا در حالی که وجود دارد می‌توانید این عبارات را با نقطه ویرگول عوض کنید. به عقیده من عنوانی مثل “اپل به فکر امنیت کاربران است ولی اف‌بی‌ای به فکر امنیت کشور” را می‌توان اینگونه نوشت “اپل به فکر امنیت کاربران است؛ اف‌بی‌ای به فکر امنیت کشور”. خیلی از القاب و اسامی را هم می‌توان از اکثر عناوین خبری حذف کرد. مثلا اگر خبر در مورد آقای روحانی باشد لازم نیست حتما عبارت رئیس جمهور را در تیتر بیاورید چون مسلما همه ما می‌دانیم که آقای روحانی رئیس جمهور است. یا اگر می‌خواهید در تیتر خود نقل قول شرکت یا شخصی را بیان کنید می‌توانید به جای کلمه گفت از دو نقطه استفاده کنید.

حالا از این گذشته، برخی از وبلاگ‌های خبری که می‌خواهند توجه بیشتری به سئو داشته باشند، سعی می‌کنند کلمه کلیدی مورد نظرشان را بیش از یک بار در عنوان به کار ببرند. عنوانی مثل “مدیرعامل اپل: شرکت اپل به خلاقیت اهمیت می‌دهد” را در نظر بگیرید. هر مخاطبی که با این عنوان مواجه شود می‌فهمد که لازم نبود نام اپل دو بار در تیتر آورده شود. می‌شد به جای مدیرعامل اپل از تیم کوک استفاده کرد، یا به جای شرکت اپل می‌شد کلمه ما را به کار برد. این‌ها مواردی هستند که فقط به طولانی شدن بی دلیل عنوانی خبری منتهی شوند، در حالی که به سادگی می‌شود از این کش آمدن تیتر جلوگیری کرد.

۲- استفاده از لحن کنش‌گرا

از دیگر اشتباهاتی که تقریبا اکثر وبلاگ‌های خبری فارسی مرتکب می‌شوند استفاده از لحن کنش‌پذیر است؛ در حالی که تقریبا همه وبلاگ‌های خبری حرفه‌ای این را می‌دانند که باید در عنوان‌نویسی از لحن کنش‌گرا استفاده کنند. حتما می‌پرسید اصلا لحن کنش‌گرا چیست و چه فرقی با لحن کنش‌پذیر دارد.

در ساده‌ترین تعریف، می‌توانم بگویم که لحن کنش‌گرا یعنی لحنی که در آن سوژه خبر، فعل را دریافت می‌کند.

لحن کنش‌پذیر: فرهاد با ماشین تصادف کرد.

لحن کنش‌گرا: ماشین به فرهاد زد.

استفاده از لحن کنش‌گرا سبب می‌شود که شما بتوانید با تعداد کلمات کمتر ماهیت خبر را به مخاطب انتقال بدهید. از این گذشته استفاده از لحن کنش‌گرا شما را در کاهش کلمات بیهوده نیز کمک می‌کند. به عنوان نمونه، عنوان زیر را در نظر بگیرید.

عنوان‌نویسی برای وبلاگ‌های خبری

اگر بخواهیم این خبر را با لحن کنش‌گرا بنویسیم، می‌توانیم آن را اینگونه تغییر دهیم: بازی‌های انحصاری آکیلس ریفت روی HTC Vive پورت می‌شوند.

۳- عنوان‌نویسی در زمان حال

ارزش خبر به تارگی آن بستگی دارد. همین موضوع باعث شده که وبلاگ‌های خبری معتبر مثل روزنامه‌ها در تیترهای خبری خود از زمان حال استفاده کنند. وقتی برای تیتر یک خبر زمان گذشته را به کار می‌برید، به طور غیر مستقیم به مخاطب خود اعلام می‌کنید که خبر شما تازگی ندارد و ارزش خودش را از دست داده چون مربوط به گذشته است. حالا اگر تیتر همان خبر را به زمان حال بنویسید، توجه بیشتری را به سمت خبر جلب می‌کنید، حتی اگر آن خبر را کمی دیر مخابره کرده باشید.

۴- عدم دخالت نظرات شخصی

شاید این مورد خیلی ساده و مسلم به نظر برسد، ولی عنوان‌های زیادی را می‌توانید در وبلاگ‌های خبری فارسی ببینید که نظر شخصی نویسنده یا سردبیر به وضوح در آن قابل مشاهده است. اصلی‌ترین شرط خبرنگاری، بی‌طرف بودن است. هیچ کس دوست ندارد مقاله‌ای را مطالعه کند که می‌داند نویسنده‌اش به عمد از کسی یا برندی در نوشتارش طرفداری کرده است. با این کار در واقع ارزش مقاله از بین می‌رود. تیتری که در آن اظهار نظر شخصی دیده شود، نمی‌تواند بازدیدکننده را به خواندن خبر راضی کند.

برخی از وبلاگ‌های خبری ندانسته این اشتباه را مرتکب می‌شوند، ولی برخی دیگر کاملا از این موضوع آگاه هستند و با هدف دست به چنین کاری می‌زنند. آنها چون از طرف شرکتی پول گرفته‌اند موظف هستند از آن شرکت در خبرها و مقالات خود حمایت کنند. در واقع بدون اینکه شما متوجه شوید، این وبلاگ‌ها کلی مطلب اسپانسر شده به خورد شما می‌دهند.

عنوان‌نویسی برای وبلاگ‌های خبری

اگر خودتان نویسنده وبلاگ‌های خبری هستید سعی کنید نظرات شخصی‌تان را برای خودتان نگه دارید و آن را در تیتر خبرهای خود نیاورید. اگر هم که خواننده مطالب وبلاگ‌های خبری هستید، روی تیتر مطالب دقت بیشتری کنید و چنانچه متوجه شدید که عنوان خبر بوی طرفداری می‌دهد، آن مطلب را نخوانید تا نظرتان در مورد شرکت‌ها و افراد تغییر نکند.

راه و روش عنوان‌نویسی برای وبلاگ‌های خبری

این خیلی خوب است که با دانش روز پیشرفت کنیم. خیلی خوب است که وبلاگ‌های خبری و به روز داشته باشیم. ولی بهتر است که به همان اندازه که مشتاق به روز بودن هستیم، به ارتقاء سطح علمی خودمان هم مشتاق باشیم. اگر دوست داریم یک وبلاگ خبری محبوب و معروف داشته باشیم، به همان مقدار هم به آموختن فنون و علوم خبرنگاری باید علاقه داشته باشیم. در یک کلام؛ درست کار کنیم.

2 دیدگاه برای “راه و روش عنوان‌نویسی برای وبلاگ‌های خبری”

  1. اصولا نوشتن یک تیتر مناسب خیلی مهم تر و البته سخت تر از نوشتن مطلب اصلیه. اگر مطلبت تیتر مناسب نداشته باشه کل مطلب تحت تاثیر اون تیتر قرار میگیره و احتمال خونده شدنش میاد پایین.

    1. حتی ممکنه اصلا خونده نشه. واقعا نوشتن تیتر سخت‌تر از خود مطلب هست. من خودم دو برابر وقتی که برای نوشتن مطلب صرف می‌کنم به نوشتن تیتر اختصاص می‌دم.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *